สถาบันนโยบายสาธารณะ (สนส. ม.อ.)

กำหนดการ NCD Ecosystem Forum 2026 “Healthy Public Space for All: พื้นที่สาธารณะเพื่อสุขภาวะสำหรับทุกคน” วันที่ 16–17 กรกฎาคม 2569 ณ ห้องประชุมเซฟไฟร์ 203 อิมแพ็คฟอรั่ม เมืองทองธานี อำเภอปากเกร็ด จังหวัดนนทบุรี.

หน่วยงานรับผิดชอบ  : สถาบันนโยบายสาธารณะ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ หน่วยงานสนับสนุนหลัก : สำนักงานกองทุนสนับสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) : สำนักงานคณะกรรมการสุขภาพแห่งชาติ (สช.)

หน่วยงานร่วม : ภาคีเครือข่ายที่ร่วมขับเคลื่อนงานระดับพื้นที่
หลักการและเหตุผล โรคไม่ติดต่อเรื้อรัง (NCDs) ยังคงเป็นความท้าทายสำคัญของระบบสุขภาพไทย และมีความเชื่อมโยงอย่างใกล้ชิดกับปัจจัยกำหนดสุขภาพ โดยเฉพาะสภาพแวดล้อมที่มีอิทธิพลต่อพฤติกรรมการใช้ชีวิต การบริโภคอาหาร การมีกิจกรรมทางกาย และภาวะเนือยนิ่งของประชาชนในทุกช่วงวัย ด้วยเหตุนี้ การลด NCDs จึงไม่อาจอาศัยเพียงมาตรการทางการแพทย์หรือการปรับพฤติกรรมรายบุคคลเท่านั้น แต่จำเป็นต้องขับเคลื่อนเชิงระบบ เพื่อสร้าง พื้นที่สาธารณะ สร้างทางเลือกที่ดีต่อสุขภาวะสำหรับทุกคน ให้เกิดขึ้นได้จริงในชีวิตประจำวันของประชาชน ในช่วงหลายปีที่ผ่านมาภาคีเครือข่ายจากหลายภาคส่วนได้ร่วมกันพัฒนาและขับเคลื่อนแนวทาง NCD Ecosystem เพื่อลดอัตราป่วยจาก NCDs ของประชากรไทย
สำนักสร้างเสริมวิถีชีวิตสุขภาวะ (สำนัก 5 ) สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ ได้สนับสนุนให้ สถาบันนโยบายสาธารณะ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ ดำเนินงานโครงการ ยกระดับและขับเคลื่อนนโยบายสาธารณะเพื่อส่งเสริมการมีกิจกรรมทางกายที่เพียงพอและลดภาวะเนือยนิ่ง โดยมีเป้าประสงค์เพื่อให้ประชาชนทุกกลุ่มวัยมีกิจกรรมทางกายที่เพียงพอเพิ่มขึ้น มีภาวะเนือยนิ่งลดลง ส่งผลต่อลดปัจจัยเสี่ยงการป่วยด้วยโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง กิจกรรมสำคัญประกอบด้วยการติดตามประเมินผลกระทบจากการขับเคลื่อนมติสมัชชาสุขภาพแห่งชาติ ว่าด้วยการส่งเสริมให้คนไทยทุกช่วงวัยมีกิจกรรมทางกายเพิ่มขึ้น การบูรณาการความร่วมมือในการพัฒนานโยบายสาธารณะการส่งเสริมกิจกรรมทางกาย ลดภาวะเนือยนิ่งในระดับจังหวัด การผลักดันข้อเสนอเชิงนโยบายระดับชาติว่าด้วยการปรับสภาพแวดล้อมให้เอื้อต่อกิจกรรมทางกายในชีวิตประจำวัน การผลักดันนโยบายการส่งเสริมกิจกรรมทางกายและลดภาวะเนือยนิ่งผ่านการมีส่วนร่วมของยกระดับพื้นที่ภัยพิบัติเป็นพท้นที่สุขภาวะ การพัฒนารูปแบบการส่งเสริมกิจกรรมทางกาย ลดภาวะเนือยนิ่ง ที่สอดคล้องกับบริบทพหุวัฒนธรรมในพื้นที่นำร่องจังหวัดชายแดนภาคใต้ โดยบูรณาการดำเนินงานกับเครือข่ายหลายภาคส่วนทั้ง ทั้งภาครัฐ ท้องถิ่น เอกชน และภาคประชาสังคม
การดำเนินงานตามกิจกรรมดังกล่าวโครงการร่วมกับสำนักงานคณะกรรมการสุขภาพแห่งชาติ โดยกลไกสมัชาสุขภาพจังหวัดนำร่องในหลาย จนเกิดพื้นที่ปฏิบัติการและนวัตกรรมที่สะท้อนให้เห็นว่า การทำงานแบบบูรณาการสามารถนำไปสู่ผลลัพธ์ที่เป็นรูปธรรม ทั้งในมิติของการพัฒนาพื้นที่สุขภาวะ การส่งเสริมกิจกรรมทางกาย การจัดสภาพแวดล้อมด้านอาหาร การสร้างองค์กรสุขภาวะ ตลอดจนการผลักดันนโยบายสาธารณะในระดับท้องถิ่นและระดับจังหวัด ประสบการณ์จากพื้นที่ต้นแบบดังกล่าว นับเป็นทุนความรู้สำคัญ ที่ควรได้รับการสื่อสาร ถ่ายทอด และสังเคราะห์ให้เป็นบทเรียนเชิงระบบ เพื่อขยายผลสู่พื้นที่อื่นอย่างมีทิศทางและมีพลังร่วมกัน ขณะเดียวกัน ยังเป็นช่วงเวลาที่เหมาะสมในการยกระดับบทเรียนจากการปฏิบัติให้เชื่อมต่อกับข้อเสนอเชิงนโยบาย และกำหนดทิศทางการขับเคลื่อนในระยะต่อไปอย่างเป็นรูปธรรม ดังนั้น สถบันนโยบายสาธารณะมหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ ภายใต้การสนับสนุนของสำนักสร้างเสริมวิถีชีวิตสุขภาวะ (สำนัก 5 ) สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ ร่วมกับสำนักงานคณะกรรมการสุขภาพแห่งชาติ จึงกำหนดจัด NCD Ecosystem Forum 2026 ภายใต้แนวคิด “Healthy Public Space for All: พื้นที่สาธารณะเพื่อสุขภาวะสำหรับทุกคน ” เพื่อเป็นเวทีระดับประเทศสำหรับการสื่อสารผลลัพธ์การขับเคลื่อนเชิงนโยบายด้านการสร้างสภาพแวดล้อมที่เอื้อต่อการลด NCDs การถอดบทเรียนจากการดำเนินงานจริง การสร้างเครือข่ายความร่วมมือระหว่างภาคส่วนต่าง ๆ และการร่วมกันจัดทำข้อเสนอเชิงนโยบายพร้อม Roadmap สำหรับการขับเคลื่อนในระยะต่อไป ทั้งในระดับพื้นที่ ระดับจังหวัด และระดับประเทศ
วัตถุประสงค์ 1. เพื่อสื่อสารผลลัพธ์และความก้าวหน้าของการขับเคลื่อนนโยบายสาธารณะด้านการสร้างสภาพแวดล้อมที่เอื้อต่อการลดโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง โดยเฉพาะการพัฒนาพื้นที่สุขภาวะ การส่งเสริมกิจกรรมทางกาย และการลดภาวะเนือยนิ่ง. 2. เพื่อถอดบทเรียน แลกเปลี่ยนองค์ความรู้ และสังเคราะห์ปัจจัยแห่งความสำเร็จ อุปสรรค และแนวทางการประยุกต์ใช้ที่เหมาะสมกับบริบทพื้นที่. 3. เพื่อร่วมกันพัฒนาข้อเสนอเชิงนโยบายและจัดทำ Roadmap สำหรับการขับเคลื่อน NCD Ecosystem ในระยะต่อไป ให้สามารถเชื่อมโยงสู่การปฏิบัติผ่านกลไกที่เกี่ยวข้องอย่างเป็นรูปธรรม. 4. เพื่อเสริมสร้างเครือข่ายความร่วมมือระหว่างภาครัฐ องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ภาควิชาการ ภาคประชาสังคม ภาคเอกชน และหน่วยงานนโยบาย ในการขยายผลสู่ระดับจังหวัดและระดับประเทศ.

จำนวนผู้เข้าร่วมประชุม จำนวน 150 คน

รูปแบบการประชุม การประชุมจัดขึ้นเป็นเวลา 2 วัน โดยออกแบบให้เป็นทั้งเวทีวิชาการ การจัดบูทแสดงผลงานของเครือข่ายผ่านกระบวนการแลกเปลี่ยนผลลัพธ์ บทเรียน เวทีสื่อสารสาธารณะ และเวทีพัฒนานโยบายร่วมกัน ดังนี้

วันที่ 16 กรกฎาคม 2569
มุ่งเน้นการนำเสนอประสบการณ์จริงจากพื้นที่ต้นแบบ การเล่าเรื่องการเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นจริง การแลกเปลี่ยนเรียนรู้ผ่านรูปแบบที่มีส่วนร่วม และการสังเคราะห์บทเรียนร่วมกัน อาทิ กิจกรรม “9 จังหวัด 9 เรื่องเล่า”, เวที Learning Café และวงสนทนา เพื่อสะท้อนความสำเร็จ บทเรียน และนวัตกรรมที่สามารถต่อยอดได้

วันที่ 17 กรกฎาคม 2569
มุ่งเน้นการเชื่อมบทเรียนจากพื้นที่สู่การพัฒนาข้อเสนอเชิงนโยบาย ผ่านเวทีเสวนานโยบาย การนำเสนอผลการประเมินและข้อมูลสำคัญสำหรับจัดทำ Policy Brief การหารือแนวทางความร่วมมือ และการกำหนด Roadmap สำหรับการขับเคลื่อนในระยะถัดไป โดยมีเป้าหมายให้เกิดข้อเสนอที่ชัดเจน ใช้ได้จริง และสามารถผลักดันเข้าสู่กลไกการตัดสินใจเชิงนโยบายของประเทศ

ผลที่คาดว่าจะได้รับ 1. ได้องค์ความรู้ บทเรียน และนวัตกรรมจากพื้นที่ต้นแบบด้านการขับเคลื่อน NCD Ecosystem ที่สามารถนำไปประยุกต์ใช้และขยายผลในพื้นที่อื่นได้. 2. ได้ข้อเสนอเชิงนโยบายด้านการพัฒนาระบบนิเวศที่เอื้อต่อการป้องกันและควบคุมโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง โดยเฉพาะประเด็นพื้นที่สุขภาวะ การส่งเสริมกิจกรรมทางกาย และการจัดสภาพแวดล้อมที่เอื้อต่อสุขภาพ. 3. ได้แนวทางการดำเนินงานและ Roadmap สำหรับการขับเคลื่อน NCD Ecosystem ในระยะต่อไป ที่สามารถเชื่อมโยงสู่การดำเนินงานของหน่วยงานและกลไกที่เกี่ยวข้องทั้งระดับพื้นที่และระดับนโยบาย. 4. เกิดเครือข่ายความร่วมมือและกลไกการบูรณาการระหว่างหน่วยงานสำคัญ อันจะเป็นฐานพลังร่วมในการผลักดันงานด้านการลด NCDs ของประเทศอย่างต่อเนื่องและยั่งยืน.


………………………………………………………………………………………
วันที่ 16 กค.69 Inspiration • Learning • Innovation 12.00-13.00 น. รับประทานอาหารกลางวันร่วมกัน 13.00–13.10 น.  พิธีเปิด  กล่าวต้อนรับ
    โดย นพ.อภิชาติ รอดสม     รองเลขาธิการคณะกรรมการสุขภาพแห่งชาติ สช. 13.10–13.20 น. กล่าวถึงทิศทางการขับเคลื่อน NCD Ecosystem ประเทศไทย   โดย นพ.กฤษฎา หาญบรรเจิด
    ผู้ทรงคุณวุฒิ กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข

13.20–13.40 น.  "ประเทศไทยจะสร้าง Healthy Choice ได้อย่างไร"   โดย นายสมเกียรติ พิทักษกมลพร ผู้ช่วยเลขาธิการคณะกรรมการสุขภาพแห่งชาติ สช.

13.40–13.50 น. กลไกบูรณาการกลไกความร่วมมือในการสร้างและผลักดันนโยบายสาธารณะ NCDs Ecosystem
โดย ดร.เพ็ญ สุขมาก ผู้อำนวยการสถาบันนโยบายสาธารณะ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์

13.50-15.00 น NCDs Inspiration Talk 9 จังหวัด 9 เรื่องเล่า (8 นาที เล่าเฉพาะ"สิ่งที่เปลี่ยนจริง")
1. กาญจนบุรี : Move Together ลด NCDs 2. น่าน : ฮ่วมแฮงฮ่วมใจ๋ จัดการภัย NCDs 3. สตูล : มัสยิดลด NCD 4. ยะลา : Pack Run สร้างสุข 5. ตราด : 5 ดีวิถีตราด 6. สุราษฎร์ธานี : เมนูสุขภาพ 7. มหาสารคาม : ธรรมนูญจังหวัด 8. หนองบัวลำภู : “คนหนองบัว พาข้าวปลอดภัย ใส่ใจอาหาร ลด หวาน มัน เค็ม”           ผู้ดำเนินรายการ คุณกรฤทธิ ชุมนูรักษ์ สำนักงานคณะกรรมการสุขภาพแห่งชาติ สช.

15.00–16.00 น.  Learning Café ผู้เข้าร่วมเลือกโต๊ะเอง 6 โต๊ะ (2 รอบๆ ละ 20 นาที) • โต๊ะที่ 1 Healthy Food Environment
• โต๊ะที่ 2 Healthy Public Space • โต๊ะที่ 3 Behavioral Economics • โต๊ะที่ 4 Social Credit • โต๊ะที่ 5 Healthy Workplace • โต๊ะที่ 6 Community Policy 16.00–16.30 Big Conversation "อะไรคือความสำเร็จของ NCD Ecosystem" จังหวัด/ อปท./ภาคเอกชน/ นักวิชาการ/ภาคประชาสังคมแลกเปลี่ยนร่วมกัน
วันที่ 17 กค.69  Policy • Design • Future 08.30–09.40  ลงทะเบียน /วีดีทัศน์ /การแสดง 09.40–09.50  กล่าวต้อนรับโดย นางประภาศรี บุญวิเศษ กรรมการกองทุน สสส. 09.50–10.00  กล่าวรายงาน โดย นางสาวนิรมล ราศรี ผู้อำนวยการสำนักสร้างเสริมวิถีชีวิตสุขภาวะ (สำนัก 5)     สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.)

10.00–10.30  กล่าวเปิดงานและปาฐกาถา เรื่อง ความท้าทายภายใต้บริบทที่เปลี่ยนไป ในการสร้างพื้นที่สุขภาวะ สำหรับทุกคน
โดย นพ.ไพโรจน์ เสาน่วม รองผู้จัดการ สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.)

10.30-10.50 กลไกในการบูรณการความร่วมมือเพื่อพัฒนานโยบายสาธารณะที่เอื้อต่อสุขภาวะ
โดย นายสุทธิพงษ์ วสุโสภาพล รองเลขาธิการคณะกรรมการสุขภาพแห่งชาติ 10.50-11.00 การแสดงเต้นไลน์แดนซ์ ประกอบเพลง น่านขยับ

11.00-12.00 เวทีเสวนา Policy Dialogue พลิกโฉมสภาพแวดล้อมอย่างไร ให้คนไทยมีทางเลือกสุขภาพที่ดีกว่าเดิม
โดย - ผู้ทรงคุณวุฒิ กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข นพ.กฤษฎา หาญบรรเจิด - ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.พงค์เทพ สุธีรวุฒิ - รองศาสตราจารย์ ดร.ปิยวัฒน์ เกตุวงศา
- นายยศพล บุญสม ผู้แทนจาก We Park - นางเอมอร บุตรแสงดี ผู้แทนพื้นที่ต้นแบบจังหวัดกาญจนบุรี

        ผู้ดำเนินรายการ โดย ThaiPBS

12.00-13.00  พักรับประทานอาหารกลางวัน 13.00-13.30  ผลกระทบและผลตอบแทนทางสังคม และข้อเสนอนโยบาย จากการดำเนินงานโครงการ โดย - รศ.ดร.พัชนา ใจดี มหาวิทยาลัยบูรพา - ดร.อัญชลี พงษ์เกษตร วสส.ยะลา
- อ.โปรดปราน คำอ่อน มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ 13.30–15.00  ให้ข้อเสนอแนะ ในการสนับสนุนเพื่อขับเคลื่อนนโยบาย “การสร้างพื้นที่สาธารณะเพื่อสุขภาวะ สำหรับทุกคน” โดย
- นพ.ไพโรจน์ เสาน่วม รองผู้จัดการ สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) - นพ.ปกรณ์ ตุงคะเสรีรักษ์ รองอธิบดีกรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข - นพ.ไกรสร โตทับเที่ยง ผู้ช่วยเลขาธิการ สำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ (สปสช.) - นพ.สุเทพ เพชรมาก เลขาธิการคณะกรรมการสุขภาพแห่งชาติ - นายอัชรัฐ ยงทวี ผู้อำนวยการสำนักวิทยาศาสตร์การกีฬา กรมพลศึกษา

ผู้ดำเนินรายการ โดย ThaiPBS

15.00–15.30 สรุปและปิดการประชุม
โดย ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.พงค์เทพ สุธีรวุฒิ
  รองอธิการบดีฝ่ายบริหารและยุทธศาสตร์ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์