สถาบันนโยบายสาธารณะ (สนส. ม.อ.)

การประชุมและแลกเปลี่ยนเรียนรู้ “พื้นที่สุขภาวะเมือง” (WePark / Policy Watch Connect) การประชุมและนิทรรศการครั้งนี้จัดขึ้นเพื่อแลกเปลี่ยนแนวคิดและประสบการณ์ด้าน การพัฒนาเมืองสุขภาวะ (Healthy City / Active City) ผ่านการออกแบบพื้นที่สาธารณะและระบบเมืองที่เอื้อต่อสุขภาพ ความปลอดภัย และความยืดหยุ่นต่อภัยพิบัติ โดยมีภาคีจากหน่วยงานภาครัฐ ภาควิชาการ และภาคประชาสังคมเข้าร่วม

สรุปการประชุมและแลกเปลี่ยนเรียนรู้ “พื้นที่สุขภาวะเมือง” (WePark / Policy Watch Connect) การประชุมและนิทรรศการครั้งนี้จัดขึ้นเพื่อแลกเปลี่ยนแนวคิดและประสบการณ์ด้าน การพัฒนาเมืองสุขภาวะ (Healthy City / Active City) ผ่านการออกแบบพื้นที่สาธารณะและระบบเมืองที่เอื้อต่อสุขภาพ ความปลอดภัย และความยืดหยุ่นต่อภัยพิบัติ โดยมีภาคีจากหน่วยงานภาครัฐ ภาควิชาการ และภาคประชาสังคมเข้าร่วม ประเด็นสำคัญจากการประชุม 1. แนวคิดเมืองยืดหยุ่นและพื้นที่สุขภาวะที่ประชุมได้นำเสนอแนวคิด “เมืองยืดหยุ่นกับภัยพิบัติ (Resilient City)” ซึ่งเน้นการออกแบบเมืองให้สามารถรับมือกับการเปลี่ยนแปลงของสภาพแวดล้อม ภัยพิบัติ และวิกฤตทางสังคม โดยใช้พื้นที่สาธารณะและโครงสร้างพื้นฐานของเมืองเป็นกลไกสำคัญในการสร้างสุขภาวะของประชาชน การพัฒนาพื้นที่สุขภาวะควรคำนึงถึง • การเข้าถึงพื้นที่สีเขียวและพื้นที่สาธารณะ • การออกแบบเมืองที่เอื้อต่อการเดินและการมีกิจกรรมทางกาย • การสร้างพื้นที่ชุมชนสำหรับการพบปะและกิจกรรมทางสังคม ซึ่งมีส่วนสำคัญต่อการลดพฤติกรรมเนือยนิ่ง และป้องกันโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง (NCDs) 2. ความมั่นคงทางอาหารของเมือง การพัฒนาเมืองสุขภาวะต้องเชื่อมโยงกับ ระบบอาหารของเมือง (Urban Food System) เพื่อให้ประชาชนสามารถเข้าถึงอาหารที่ปลอดภัย มีคุณภาพ และยั่งยืน โดยมีการนำเสนอแนวคิดการสร้างความมั่นคงทางอาหาร เช่น • การส่งเสริมเกษตรเมือง (Urban Farming) • การพัฒนาตลาดอาหารปลอดภัยในชุมชน • การจัดการระบบอาหารในภาวะวิกฤตหรือภัยพิบัติ แนวทางดังกล่าวช่วยเสริมสร้างความมั่นคงด้านสุขภาพและเศรษฐกิจของเมือง 3. การใช้พื้นที่สาธารณะเพื่อส่งเสริมสุขภาพ ตัวอย่างการดำเนินงานที่นำเสนอ ได้แก่ • โครงการ WePark ที่มุ่งพัฒนาพื้นที่ว่างในเมืองให้เป็นพื้นที่สาธารณะสำหรับการออกกำลังกายและกิจกรรมชุมชน • การพัฒนา City Lab และพื้นที่ทดลองนโยบายเมือง เพื่อให้ประชาชนมีส่วนร่วมในการออกแบบพื้นที่ • การสร้างพื้นที่เรียนรู้และกิจกรรมสำหรับเด็ก ครอบครัว และผู้สูงอายุ แนวทางดังกล่าวช่วยเพิ่มโอกาสในการมีกิจกรรมทางกายของประชาชน และสร้างความเข้มแข็งของชุมชนเมือง 4. แนวทางเชิงนโยบาย ที่ประชุมเสนอแนวทางเชิงนโยบายเพื่อพัฒนาเมืองสุขภาวะ ได้แก่ 1. พัฒนาระบบข้อมูลเมืองเพื่อใช้ในการวางแผนพื้นที่สุขภาวะ 2. ส่งเสริมการออกแบบเมืองที่เป็นมิตรต่อการเดินและการใช้จักรยาน 3. สนับสนุนการมีส่วนร่วมของชุมชนในการออกแบบพื้นที่สาธารณะ 4. เชื่อมโยงนโยบายเมืองกับความมั่นคงทางอาหารและสิ่งแวดล้อม 5. บูรณาการการทำงานของหน่วยงานภาครัฐ ท้องถิ่น และภาคประชาสังคม ข้อสรุปสำคัญ การพัฒนา พื้นที่สุขภาวะในเมือง เป็นกลไกสำคัญในการยกระดับคุณภาพชีวิตของประชาชน ลดปัจจัยเสี่ยงด้านสุขภาพ และสร้างเมืองที่มีความยืดหยุ่นต่อการเปลี่ยนแปลงในอนาคต โดยการดำเนินงานจำเป็นต้องอาศัยความร่วมมือระหว่างหน่วยงานภาครัฐ ภาควิชาการ ภาคเอกชน และชุมชนในพื้นที่ แนวคิดดังกล่าวสามารถนำไปประยุกต์ใช้ในการขับเคลื่อน เมืองสุขภาวะและนโยบายส่งเสริมกิจกรรมทางกายในระดับจังหวัด เพื่อสนับสนุนการลดโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง (NCDs) และสร้างคุณภาพชีวิตที่ดีของประชาชนอย่างยั่งยืน