สถาบันนโยบายสาธารณะ (สนส. ม.อ.)

1. ได้ระบบกลไกรวบรวมผลผลิตสู่ตลาด/ผู้บริโภค ผลผลิต (Output) 1) สมาชิกทั้ง 20 รายร่วมจัดทำข้อมูลพื้นฐานผลผลิตของแต่ละแปลง ได้แก่ ชนิดพืช ปริมาณที่คาดว่าจะเก็บเกี่ยว ช่วงเวลาที่พร้อมจำหน่าย และความถี่ของผลผลิต 2) กำหนดแนวทางแจ้งข้อมูลผลผลิตล่วงหน้าให้ผู้ประสานงานกลุ่ม เพื่อรวบรวมและจัดทำภาพรวมผลผลิต ของกลุ่ม 3) จัดทำแนวทางการจับคู่ปริมาณผลผลิตกับความต้องการของผู้รับซื้อ/ผู้บริโภค โดยพิจารณาชนิด คุณภาพ ปริมาณ และช่วงเวลาส่งมอบ 4) กำหนดขั้นตอนตั้งแต่แปลงเกษตร → จุดรวบรวม → ตรวจสอบ/คัดแยก → จัดสรรตามคำสั่งซื้อ → ส่งมอบตลาดหรือผู้บริโภค 5) วางระบบบันทึกข้อมูลปริมาณที่นำส่ง ปริมาณที่จำหน่ายได้ ผลผลิตคงเหลือ และผลผลิตที่ไม่ได้มาตรฐาน เพื่อใช้วางแผนรอบถัดไป ผลลัพธ์ (Outcome) 1) เกิดระบบเชื่อมโยงผลผลิตจากสมาชิกสู่ตลาดและผู้บริโภคที่มีขั้นตอนชัดเจนมากขึ้น ลดการจำหน่าย แบบต่างคนต่างขาย 2) กลุ่มสามารถมองเห็นภาพรวมของปริมาณและช่วงเวลาที่ผลผลิตออกสู่ตลาด ทำให้วางแผนการรวบรวม และเจรจากับผู้รับซื้อได้ดีขึ้น 3) ลดความเสี่ยงผลผลิตล้นตลาดหรือขาดช่วง และช่วยลดความไม่แน่นอนในการจำหน่าย 4) สมาชิกมีโอกาสเข้าถึงตลาดที่สม่ำเสมอขึ้น และสามารถปรับแผนการผลิตให้สอดคล้องกับความต้องการจริง 5) กลุ่มมีฐานข้อมูลสำหรับประเมินแนวโน้มผลผลิต ความต้องการตลาด และใช้ประกอบการวางแผน การผลิตรอบต่อไปอย่างเป็นระบบ
2. กติกาการรวบรวมและการขาย ผลผลิต (Output) 1) สมาชิกมีส่วนร่วมกำหนดกติกากลางในการรวบรวมผลผลิต เช่น คุณภาพขั้นต่ำ ความสด ความสะอาด การคัดแยก และการบรรจุ 2) กำหนดแนวทางการรับคำสั่งซื้อ การยืนยันคำสั่งซื้อ การจัดสรรจำนวนให้สมาชิก และลำดับการส่งมอบ 3) กำหนดแนวทางการตั้งราคา/ปรับราคาโดยคำนึงถึงต้นทุน คุณภาพ ราคาตลาด และความเป็นธรรมต่อสมาชิก 4) กำหนดวิธีบันทึกน้ำหนัก/จำนวน ราคาขาย ยอดขาย และรายได้ของสมาชิกแต่ละราย 5) กำหนดบทบาทผู้ประสานงานและสมาชิก รวมถึงแนวทางแก้ไขกรณีผลผลิตไม่ตรงตามคุณภาพ ส่งมอบล่าช้า หรือมีข้อร้องเรียนจากผู้รับซื้อ ผลลัพธ์ (Outcome) 1) เกิดข้อตกลงร่วมด้านการตลาดที่สมาชิกยอมรับและใช้เป็นแนวปฏิบัติเดียวกัน 2) การบริหารผลผลิตมีความโปร่งใส ตรวจสอบได้ และลดความขัดแย้งเรื่องราคา การจัดสรรผลผลิตและการชำระเงิน 3) คุณภาพผลผลิตที่ออกสู่ตลาดมีความสม่ำเสมอขึ้น ช่วยสร้างความเชื่อมั่นแก่ผู้รับซื้อและผู้บริโภค 4) สมาชิกเข้าใจบทบาท สิทธิ และหน้าที่ของตนเองมากขึ้น ส่งเสริมความรับผิดชอบต่อระบบกลุ่ม 5) สามารถติดตามข้อมูลการซื้อ-ขายและรายได้รายบุคคล/รายกลุ่มซึ่งเป็นฐานสำคัญสำหรับประเมินความคุ้มค่า และพัฒนาระบบตลาดต่อไป
3. สถานที่ วัน เวลา นำส่งเพื่อรวบรวม ผลผลิต (Output) 1) กำหนดจุดรวบรวมผลผลิตกลางที่สมาชิกเข้าถึงได้สะดวก และเหมาะสมต่อการตรวจรับ/คัดแยก 2) กำหนดวันและช่วงเวลานำส่งผลผลิตให้ชัดเจน โดยสอดคล้องกับรอบเก็บเกี่ยวและเวลาที่ผู้รับซื้อต้องการ 3) กำหนดขั้นตอนรับมอบ ได้แก่ การลงชื่อผู้ส่ง การชั่ง/นับ การตรวจคุณภาพ การบันทึกข้อมูล และการจัดแยกตามปลายทาง 4) วางแนวทางแจ้งเปลี่ยนแปลงกรณีผลผลิตไม่พร้อมนำส่ง หรือมีปริมาณมาก/น้อยกว่าที่แจ้งไว้ 5) กำหนดผู้รับผิดชอบประจำจุดรวบรวม เพื่อควบคุมความเรียบร้อย ความสะอาด และความครบถ้วน ของข้อมูล ผลลัพธ์ (Outcome) 1) สมาชิกสามารถเตรียมผลผลิตและนำส่งได้ตรงตามช่วงเวลาที่กำหนด ลดความซ้ำซ้อนและความสับสน 2) ผู้ประสานงานสามารถตรวจสอบปริมาณและคุณภาพก่อนส่งต่อได้อย่างเป็นระบบ 3) การรับคำสั่งซื้อ การจัดชุดผลผลิต และการกระจายตามปลายทางมีประสิทธิภาพมากขึ้น 4) ลดระยะเวลารอคอยและความเสียหายของผลผลิตจากการเก็บรักษานานเกินไป 5) เกิดวินัยในการบริหารจัดการของกลุ่ม และทำให้ข้อมูลการรับ–ส่งผลผลิตมีความน่าเชื่อถือและติดตามย้อนหลังได้
4. การขนส่งไปสู่ตลาดชุมชน ร้านค้าชุมชน และหน่วยงานผู้รับซื้อ ผลผลิต (Output) 1) กำหนดเส้นทางและวิธีการขนส่งจากจุดรวบรวมไปยังตลาดชุมชน ร้านค้า โรงพยาบาล โรงเรียน ศูนย์พัฒนาเด็กเล็ก หน่วยงาน และผู้บริโภค 2) กำหนดแนวทางรักษาความสะอาดและความปลอดภัยระหว่างขนส่ง เช่น ภาชนะสะอาด การป้องกัน การปนเปื้อน การแยกประเภท และการลดการกระแทก/ช้ำ 3) กำหนดผู้รับผิดชอบในการขนส่งและการส่งมอบ รวมถึงวิธีตรวจรับกับผู้ซื้อ 4) วางแนวทางจัดส่งตามคำสั่งซื้อ โดยจัดกลุ่มปลายทางเพื่อลดเที่ยวขนส่งและลดต้นทุน 5) กำหนดการบันทึกข้อมูลการส่งมอบ เช่น วันที่ ปริมาณ ผู้รับซื้อ ราคา ยอดเงิน และปัญหาที่พบระหว่างส่งมอบ ผลลัพธ์ (Outcome) 1) เกิดช่องทางการกระจายผลผลิตที่ชัดเจนและสามารถขยายจากตลาดชุมชนไปยังหน่วยงาน/สถานบริการ    ในพื้นที่ได้ 2) ผู้บริโภคเข้าถึงผลผลิตที่ผลิตตามแนวทางเกษตรปลอดภัยได้สะดวกขึ้น 3) คุณภาพผลผลิตระหว่างขนส่งดีขึ้น ลดการสูญเสียจากการช้ำ เสื่อมคุณภาพ หรือปนเปื้อน 4) สมาชิกมีช่องทางจำหน่ายเพิ่มขึ้นและมีโอกาสจำหน่ายผลผลิตได้ต่อเนื่องมากขึ้น 5) การวางแผนเส้นทางและการรวมเที่ยวขนส่งช่วยเพิ่มประสิทธิภาพ ลดต้นทุน และสนับสนุนให้ระบบตลาด ของกลุ่มมีความคุ้มค่าในระยะยาว
5. ได้กลไกกลางในการบริหารจัดการสมาชิกเพื่อการตลาดและรายได้ ผลผลิต (Output) 1) กำหนดผู้ประสานงาน/คณะทำงานกลางรับผิดชอบการรวบรวมข้อมูลสมาชิกและผลผลิต การรับคำสั่งซื้อ การจัดสรรผลผลิต และการประสานผู้รับซื้อ 2) กำหนดระบบติดตามการส่งมอบ การรับชำระเงิน และการส่งต่อรายได้ให้สมาชิกอย่างชัดเจน 3) จัดทำแบบบันทึกยอดขาย รายได้ ปริมาณจำหน่าย ช่องทางจำหน่าย และผลผลิตคงเหลือ เพื่อใช้ติดตามผล 4) กำหนดช่องทางสื่อสารของกลุ่ม เช่น กลุ่มไลน์/โทรศัพท์/ผู้ประสานงาน เพื่อแจ้งคำสั่งซื้อและสถานการณ์ ตลาดอย่างรวดเร็ว 5) วางแนวทางประชุมทบทวนผลการดำเนินงานเป็นระยะ เพื่อวิเคราะห์ปัญหา ยอดขาย รายได้ ความต้องการ ของตลาด และปรับแผนการผลิต/ตลาด
   
   
   

ผลลัพธ์ (Outcome) 1) เกิดกลไกกลางที่ช่วยเชื่อมสมาชิก ผู้ประสานงาน และตลาดเข้าด้วยกัน ลดการทำงานแบบแยกส่วน 2) กลุ่มสามารถติดตามปริมาณซื้อ–ขาย รายได้ และผลการส่งมอบได้อย่างเป็นระบบ ทำให้บริหารจัดการข้อมูลได้ดีขึ้น 3) สมาชิกเข้าถึงข้อมูลตลาดและคำสั่งซื้อได้รวดเร็วขึ้น เพิ่มโอกาสจำหน่ายและสร้างรายได้ 4) คณะทำงานมีข้อมูลสำหรับประเมินผลการตลาด วิเคราะห์ต้นทุน–รายได้ และตัดสินใจปรับระบบได้ตรงจุด 5) เกิดฐานของการบริหารจัดการกลุ่มที่สามารถพัฒนาต่อยอดไปสู่ตลาดประจำ ข้อตกลงซื้อขายกับหน่วยงาน หรือการวางแผนผลิตร่วมกันในอนาคตได้อย่างต่อเนื่องและยั่งยืน

เกษตรกรกลุ่มปลูกผัก จำนวน 20 ราย